S7 · US2 · T2: De methode hoort bij de data

Methode = functie + weten welk object

Zodra je een functie binnen de class zet, wordt het een methode. Het verschil zit in self: de methode heeft automatisch toegang tot alle attributen van het object waarvoor hij wordt aangeroepen.

class Dog:
    def __init__(self, name):
        self.name    = name
        self.energy  = 100
        self.tricks  = 0

    def decrease_energy(self, points):
        self.energy -= points          # self.energy — geen parameter nodig!

    def learn_trick(self):
        self.tricks += 1

    def get_status(self):
        return f"{self.name}: {self.energy} energy, {self.tricks} tricks"

Aanroepen:

rex   = Dog("Rex")
bella = Dog("Bella")

rex.decrease_energy(30)   # self = rex — alleen rex.energy daalt
bella.learn_trick()       # self = bella — alleen bella.tricks stijgt

print(rex.get_status())    # Rex: 70 energy, 0 tricks
print(bella.get_status())  # Bella: 100 energy, 1 tricks

self geeft altijd toegang tot alle attributen. Binnen decrease_energy heb je niet alleen self.energy, maar ook self.name en self.tricks — zonder extra parameters.

Zie de spotlight

Klik op een actie bij rex of bella. De spotlight toont welk object self was tijdens de methode-aanroep.

Waarom methodes krachtiger zijn dan losse functies

Een methode heeft drie voordelen boven een losse functie:

	Losse functie	Methode
Wie	Expliciete parameter: `decrease_energy(dog, points)`	Impliciet via self: `rex.decrease_energy(points)`
Toegang tot data	Alleen wat je meegeeft als parameter	Alle attributen via `self`
Type-controle	Geen — elk object mag in	Altijd het object van de class

self heeft altijd alle attributen

Stel je voor dat decrease_energy meer wil doen — bijv. controleren of de energie niet onder nul zakt, en dan ook een bericht tonen met de naam:

class Dog:
    def __init__(self, name):
        self.name    = name
        self.energy = 100
        self.tricks = 0

    def decrease_energy(self, points):
        self.energy -= points
        if self.energy < 0:
            self.energy = 0
        if self.energy < 20:
            print(f"{self.name} is tired! Energy: {self.energy}")

    def learn_trick(self):
        self.tricks += 1
        print(f"{self.name} can do {self.tricks} trick(s) now!")

Met een losse functie zou je name, energy en tricks allemaal als aparte parameters moeten meegeven. Met self heb je alles al beschikbaar.

Methode-aanroep als zin

De aanroep rex.decrease_energy(30) leest als een zin: "Rex, verlaag jouw energie met 30". Dat is niet toevallig — OOP is ontworpen om code te schrijven die zo leest als je over de echte wereld praat.

Zie de spotlight (zelfde animatie)

🧩

Jouw opdracht: sell() als methode van Product

Je refactort de losse functie uit taak 1 naar een echte methode van de class.

Neem de Product-class uit taak 1 en verwijder de losse functie decrease_stock.
Voeg aan de class de methode sell(self, amount) toe die de voorraad verlaagt.
Voeg ook de methode get_status(self) toe die een f-string returnt met naam en voorraad.
Maak twee Product-objecten. Roep apple.sell(3) aan. Bewijs dat pear.stock onveranderd is.
Print de status van beide producten via get_status().

Acceptatiecriteria

sell is nu een methode van Product, geen losse functie.
De aanroep is apple.sell(3) — het object staat voor de punt, niet tussen de haakjes.
get_status() returnt een f-string (geen print binnenin).
Na de aanroep is pear.stock nog 10.

⭐

Extra — alleen als je klaar bent

Voorraadoverzicht

Schrijf een losse functie print_inventory(products) die een lijst van Product-objecten aanneemt, sorteert op voorraad (hoog naar laag) en per product de status print.

products = [apple, pear, plum]
print_inventory(products)

Gebruik sorted(products, key=lambda p: p.stock, reverse=True) voor het sorteren.

Merk op: print_inventory heeft geen eigen object-context nodig — het werkt op een lijst van producten, niet op één product. Dat is precies wanneer een losse functie wél de juiste keuze is.

Nieuwe techniek nodig? sorted(list, key=lambda x: x.attribute) — sorteer een lijst op een attribuut.

Taak 2: De methode hoort bij de data

Methode = functie + weten welk object

Zie de spotlight

Waarom methodes krachtiger zijn dan losse functies

self heeft altijd alle attributen

Methode-aanroep als zin

Zie de spotlight (zelfde animatie)

Jouw opdracht: sell() als methode van Product

Extra — alleen als je klaar bent

Voorraadoverzicht